सीमामै फेल सुरक्षा ! बाँकेका नाकाबाट तस्करी रोकिएन, सीमाबाट केही किलोमिटरमै धमाधम बरामद हुँदै अवैध सामान
एसीपी संवाददाता
३२ असार २०८३, बिहीबार ०८:१६ मा प्रकाशित
नेपालगञ्ज । बाँके जिल्लाका नेपाल–भारत सीमावर्ती नाकाबाट तस्करी नियन्त्रण हुन नसकेको तथ्य पछिल्ला घटनाक्रमले पुनः उजागर गरेका छन्। सीमाबाट नेपाल भित्र्याइएका अवैध सामानहरू सीमावर्ती क्षेत्रबाट एकाध किलोमिटरको दूरीमै लगातार पक्राउ पर्न थालेपछि सीमा सुरक्षाको प्रभावकारितामाथि गम्भीर प्रश्न उठ्न थालेको छ।
पछिल्ला दिनहरूमा प्रहरीले विभिन्न स्थानबाट अवैध रूपमा भित्रिएका लत्ताकपडा, किराना सामग्री, विद्युतीय सामान, खाद्यान्न तथा अन्य वस्तुहरू बरामद गरिरहेको छ। तर यस्ता सामान सीमाबाट प्रवेश गरिसकेपछि मात्र पक्राउ पर्नु आफैंमा सीमा क्षेत्रमा तस्करी रोकथाम प्रभावकारी हुन नसकेको संकेतका रूपमा हेरिएको छ।
नेपाल–भारत खुला सीमाको संवेदनशीलतालाई मध्यनजर गर्दै तस्करी नियन्त्रण, सीमा सुरक्षा तथा अवैध आवतजावत रोक्न सशस्त्र प्रहरी बलका बोर्डर आउट पोस्ट (बीओपी) लगायत विभिन्न सुरक्षा युनिट परिचालन गरिएका छन्। राज्यले ठूलो संख्यामा जनशक्ति, पूर्वाधार र बजेट खर्च गर्दै सीमा सुरक्षाको व्यवस्था मिलाएको दाबी गरे पनि व्यवहारमा भने तस्करीको श्रृंखला पूर्ण रूपमा नियन्त्रणमा आउन सकेको देखिँदैन।
विश्लेषकहरूका अनुसार यदि तस्करीका सामान सीमाबाटै रोकिएका भए ती सामान नेपाल भित्र प्रवेश गरेर केही किलोमिटरभित्र पुग्ने अवस्था नै आउने थिएन। त्यसैले सीमाभित्र बरामद भइरहेका घटनाले तस्करी भइरहेको मात्र होइन, सीमा निगरानी प्रणालीमा कमजोरी रहेको स्पष्ट संकेत गर्ने उनीहरूको भनाइ छ।
स्थानीयवासीले पनि रातिको समयमा तथा सुनसान घडीमा विभिन्न अनधिकृत बाटो प्रयोग गरी सामान भित्र्याउने क्रम अझै जारी रहेको बताउने गरेका छन्। कतिपय अवस्थामा संगठित समूहको संलग्नता, कमजोर निगरानी तथा प्रभावकारी समन्वयको अभावले तस्करी नियन्त्रण चुनौतीपूर्ण बनेको उनीहरूको गुनासो छ।
सीमामा खटिएका सुरक्षा निकायले नियमित गस्ती, निगरानी र चेकजाँच भइरहेको दाबी गर्दै आएका छन्। तर एकपछि अर्को गरी सार्वजनिक भइरहेका बरामदका घटनाले तस्करी नियन्त्रणको वास्तविक अवस्थाबारे थप प्रश्न खडा गरेका छन्। सीमाबाट सहजै सामान प्रवेश गरिसकेपछि भित्रका क्षेत्रमा पक्राउ गर्नु उपलब्धि भए पनि त्यसले सीमा सुरक्षा प्रणालीको कमजोरी ढाक्न नसक्ने टिप्पणी हुन थालेको छ।
राजस्व चुहावट नियन्त्रण, स्वदेशी उद्योगको संरक्षण तथा संगठित अपराध नियन्त्रणका लागि तस्करीलाई सीमामै रोक्नु सबैभन्दा प्रभावकारी उपाय मानिन्छ। त्यसका लागि सीमा क्षेत्रमा प्रविधिमैत्री निगरानी, गस्तीको प्रभावकारिता, सुरक्षा निकायबीच समन्वय तथा सम्भावित कमजोरीमाथि निष्पक्ष समीक्षा आवश्यक देखिएको छ।
बाँकेका सीमावर्ती नाकाबाट तस्करी पूर्ण रूपमा नियन्त्रणमा आएको सरकारी दाबी भइरहेका बेला सीमाबाट केही किलोमिटरमै धमाधम अवैध सामान बरामद भइरहनुले एउटा स्पष्ट प्रश्न उठाएको छ—यदि सीमा सुरक्षा प्रभावकारी छ भने तस्करीका सामान सीमाभित्र कसरी प्रवेश गरिरहेका छन्? यही प्रश्नको जवाफ खोज्नु अहिले सम्बन्धित निकायका लागि सबैभन्दा ठूलो चुनौती बनेको छ। नवप्रहार
सम्बन्धित खबर
