२७ गते मङ्सिर २०७८ । एसियाली पूर्वाधार लगानी बैंकका अध्यक्षले भने, विदेशमा नयाँ कोइलाबाट चल्ने ऊर्जा परियोजनाहरू निर्माण नगर्ने चीनको प्रतिबद्धताले आफ्नो विशाल बेल्ट एण्ड रोड इनिसिएटिभको प्रतिष्ठामा सुधार ल्याउन सक्छ।

चीनका राष्ट्राध्यक्ष सी चिनफिंगले मंगलबार संयुक्त राष्ट्रसंघको महासभामा कोइलासम्बन्धी वाचा गर्नुभएको हो । उनले भने कि चीनले अन्य विकासोन्मुख देशहरूलाई हरित र कम कार्बन उर्जातर्फ अघि बढ्न मद्दत गर्नेछ, तर थप विवरणहरू प्रदान गरेन।

″यसले बेल्ट [एन्ड] रोड इनिसिएटिभको प्रतिष्ठा बढाउन सक्छ,” उनले थपे।

जिनले भने कि बेइजिङले आफ्नो जलवायु प्रतिबद्धताहरु संग कोइला संचालित उर्जा संयंत्रहरु को लागी अन्य देशहरु को माग को सन्तुलन को लागी संघर्ष गरिरहेको छ। सीले गत वर्ष भनेका थिए कि चीनले सन् २०६० सम्ममा कार्बन न्युट्रल बन्ने लक्ष्य राखेको छ ।

″अब, मलाई लाग्छ, निर्णय भयो,” उनले भने। ″अर्को चरण भनेको चीनले यी कम आय भएका देशहरूमा नवीकरणीय प्रविधि निर्यात गर्न सक्दो प्रयास गर्नु हो।”

बेल्ट एण्ड रोड इनिसिएटिभ वा बीआरआई एसियादेखि मध्यपूर्व, अफ्रिका र युरोपसम्म सयौं देशहरूलाई जोड्ने भौतिक र डिजिटल पूर्वाधार निर्माण गर्ने महत्वाकांक्षी कार्यक्रम हो। संयुक्त राज्य अमेरिका र धेरै देशहरूले बिआराईको निर्माण परियोजनाहरू – विशेष गरी कोइला संलग्न – जसले वातावरणलाई हानि पुर्‍याउँछ – वित्तपोषण गरेकोमा आलोचना गरेका छन् ।

कोइला जलाउँदा ठूलो मात्रामा कार्बन उत्सर्जन हुन्छ, र जापान र दक्षिण कोरिया जस्ता देशहरूले पहिले भनेका छन् कि उनीहरूले विदेशी कोइला उर्जा परियोजनाहरूलाई आर्थिक सहयोग रोक्नेछन्।

कोइला परियोजनाहरू पछिल्ला केही वर्षहरूमा बीआरआईको निरन्तर विशेषता थिए। इन्टरनेशनल इन्स्टिच्युट फर ग्रीन फाइनान्स, बेइजिङमा रहेको थिंक ट्याङ्कका अनुसार सन् २०१५ मा BRI मार्फत चीनको ऊर्जा लगानीको ४६% कोइलाको योगदान थियो।

चीनले त्यसयता परियोजनाहरुबाट टाढा जान थालेको छ र २०२१ को पहिलो छमाहिमा कुनै पनि नयाँ कोइला प्लान्टमा लगानी गरेको छैन, थिंक ट्याङ्कको अनुसन्धानले पत्ता लगायो। जापान र दक्षिण कोरिया जस्ता देशहरूले पहिले भनेका छन् कि तिनीहरूले विदेशी कोइला उर्जा परियोजनाहरूलाई आर्थिक सहयोग रोक्नेछन्।

चीनले स्वदेशमै आणविक ऊर्जा संयन्त्रहरू निर्माण गरेको छ, तर यसले अन्य देशका लागि स्वच्छ ऊर्जाका अन्य प्रकारहरूमा ध्यान केन्द्रित गर्न सक्छ, जिनले भने।

उनले भने, ’सबैभन्दा राम्रो उपाय भनेको जलविद्युत, वायु तथा सौर्य ऊर्जाको विकास हो । ″नयाँ प्रविधिको साथ, विशेष गरी सौर्यमा, मलाई लाग्छ कि लागत प्रभावकारिता र दक्षता धेरै बढ्नेछ।”

२०२०  मा, बिआरआई मार्फत विदेशमा चिनियाँ ऊर्जा लगानीको ५७% भन्दा बढी जलविद्युत र सौर्य र वायु परियोजनाहरूमा भएको थियो, हरित वित्तको लागि अन्तर्राष्ट्रिय संस्थानले भन्यो। ती लगानीको २६.८५% कोइलाले ओगटेको थिंक ट्याङ्कले बताएको छ ।

यद्यपि, केही देशहरूले आफ्नो कोइला प्लान्टहरू समयमै रिटायर गर्न सक्षम नहुन सक्छन्, ऊर्जा परामर्श वुड म्याकेन्जीका प्रमुख विश्लेषक शर्ली झाङले भने।

″विकासशील एशियामा अपेक्षाकृत युवा कोइला प्लान्टको उमेर र नयाँ कोइला वित्तपोषणको कमीको कारणले गर्दा, कम विघटनकारी संक्रमण समायोजन गर्न देशहरूले आफ्नो अवस्थित कोइला फ्लीटहरूको आयु बढाउन बाध्य हुन सक्छ,” उनले भनिन्। एजेन्सी मार्फत