मोबाइलबाटै जासुसी गर्दै चिनियाँ हुवावे कम्पनी, एफबीआई अनुसन्धानले भेट्टायो चीनको साइबर षडयन्त्र
एसीपी संवाददाता
१२ श्रावण २०७९, बिहीबार १३:३९ मा प्रकाशित
काठमाडौं । ग्लोबल केबल न्यूज नेटवर्क (सीएनएन) द्वारा जुलाई २५ मा प्रकाशित एक रिपोर्टअनुसार, चिनियाँ दुरसञ्चार कम्पनी हुवावेको दूरसञ्चार उपकरणमा इनबिल्ट विशेषताहरु छन् । जुन गैरकानूनी रूपमा आणविक उर्जासंग सम्बन्धित रणनीतिक नेटवर्कहरुमा प्रवेश गर्न सक्छ ।
प्रतिवेदनले ओबामा प्रशासनसँगको एफबीआई अनुसन्धानलाई उल्लेख गरेको छ, जसले मध्यपश्चिममा अवस्थित अमेरिकी सैन्य अड्डाहरू नजिकका सेल टावरहरूको जाँच गरेको थियो । पत्ता लगाएको थियो कि यी टावरहरूमा राखिएका हुवावे उपकरणहरूमा “अत्यधिक प्रतिबन्धित रक्षा विभाग संचारहरू सहित” कब्जा गर्न र अवरोध गर्न सक्ने उपकरणहरू छन् ।
साथै अमेरिकी रणनीतिक कमाण्ड द्वारा प्रयोग गरिएको देशको आणविक हतियारहरूको निरीक्षण पनि गर्छ । प्रतिवेदनले थप उल्लेख गरेको छ कि ग्रामीण वायरलेस प्रदायकहरूले हुवावे दूरसञ्चार उपकरणहरू प्रयोग गर्न रुचाउँछन् किनभने यी खरिदहरूमा संघीय सञ्चार आयोग (एफसीसीएस) युनिभर्सल सर्भिसेज फन्ड (यूएसएफ) द्वारा सस्तो मूल्य निर्धारण र अनुदान दिइन्छ ।
यूएसएफलाई तिनीहरूको अन्तर-राज्य र अन्तर्राष्ट्रिय राजस्वको आधारमा नेटवर्क प्रदायकहरूबाट चार्ज गरिएको पैसाबाट वित्त पोषित गरिन्छ । हुवावेविरुद्ध यस्तो आरोप रिपोर्ट गरिएको यो पहिलो पटक होइन । चिनियाँ टेलिकम कम्पनीको चिनियाँ सरकारसँग घनिष्ठ सम्बन्ध र नेक्सस रहेको विश्वास गरिन्छ । विगत धेरै वर्षदेखि कम्पनीले आफ्ना फोन र टेलिकम्युनिकेसन उपकरणहरूमा जासुसी उपकरण राखेको चर्चा चलिरहेको छ, जुन चिनियाँ सरकारको तर्फबाट व्यक्तिगत र कर्पोरेट डाटा सङ्कलन गर्न सक्षम छन् ।
कम्पनी र चिनियाँ सरकार द्वारा लगातार अस्वीकारको बाबजुद चर्चा र आशंकाहरु निरन्तर जारी छन् । अमेरिकी सरकारले आफ्ना सबै सहयोगीहरूलाई आफ्नो फाइभजी नेटवर्क निर्माण गर्दा हुवावे नेटवर्किङ उपकरणहरू प्रयोग नगर्न आग्रह गर्दा स्थितिले गम्भीर मोड लियो ।
२०२१ मा, अमेरिकी कंग्रेसले ग्रामीण अमेरिकाको व्यापक क्षेत्रहरूमा चिनियाँ निर्मित हुवावे र जेटीई सेलुलर प्रविधि हटाउन १.९ बिलियन डलर अनुमोदन गरेको थियो । एपसीसीले हुवावे र जेटीईबाट उपकरणहरू प्रयोग गर्ने ग्रामीण नेटवर्कहरूबाट गियर “रिप एण्ड रिप्लेस” गर्न स्वीकृत बजेट खर्च अहिले बढेर ५.६ बिलियन डलर पुगेको छ । ग्रामीण वाहकहरूले चिनियाँ उपकरणहरू प्रतिस्थापन गर्न यो रकमको प्रतिपूर्ति चाहन्छन् ।
एससीसीले लागत कभर गर्न थप खर्च स्वीकृत नगरेसम्म यो प्रतिस्थापन अपूर्ण हुनेछ । हालको आवंटनले अपमानजनक टेलिकम गियर हटाउन अनुमानित खर्चको ४० प्रतिशतमात्र समेट्छ । सीएनएनले सार्वजनिक गरेको एफबीआई प्रतिवेदनले चिनियाँ दूरसञ्चार कम्पनीहरूको डाटा चोरी र चिनियाँ सरकारलाई हस्तान्तरण गर्ने सम्बन्धमा फेरि आशंका बढाएको छ ।
यद्यपि, यो अझै थाहा छैन कि एफबीआईले उपकरणले चोरीको डाटा बेइजिङमा पठाएको हो कि भनेर निर्धारण गर्न सक्षम थियो । तर सीएनएनद्वारा सम्पर्क गरिएका धेरै स्रोतहरूका अनुसार, हुवावे उपकरणहरूमा व्यावसायिक सेल ट्राफिक र सैन्य संचारलाई रोक्न सक्ने क्षमता थियो ।
यो पनि खुलासा भएको छ कि चिनियाँ गियरले अमेरिकी रणनीतिक संचारमा बाधा पुर्याउन सक्छ जसले चिनियाँहरूलाई संयुक्त राज्य अमेरिकामा उपलब्ध आणविक हतियारको विवरण प्राप्त गर्न अनुमति दिन्छ । उल्लेखनीय कुरा के छ भने अष्ट्रेलिया, न्यूजिल्याण्ड, जापान, ताइवान र अमेरिकाले आफ्नो मोबाइल नेटवर्कमा हुवावेका उत्पादनहरूलाई प्रतिबन्ध लगाउने र फेज आउट गर्ने निर्णय गरेका छन् ।
त्यसपछि, बेलायतले पनि कम्पनीलाई फाइजी प्रविधिको मुख्य भागहरू योगदान गर्नबाट प्रतिबन्ध लगायो, देशको नयाँ नेटवर्क (फाइभजी) मा हुवावेको हिस्सा ३५ प्रतिशतमा कटौती गर्यो । क्यानाडाले पनि घोषणा गर्यो (मे २०२२) क्यानाडाको दूरसञ्चार प्रणालीहरूमा हुवावे र जेटीई उत्पादनहरू र सेवाहरू समावेश गर्न निषेध गर्ने ।
यसैबीच जर्मनी र फ्रान्सले पनि हुवावेमाथि प्रतिबन्ध लगाउने तयारी गरिरहेका छन् । यद्यपि, केही समयको लागि, उनीहरूले हुवावेको प्रविधिको हिस्सा भएको आशंका गरिएका सञ्चार च्यानलहरूमा पछाडिको ढोकाबाट जोगाउन सुरक्षा उपायहरू बढाउने निर्णय गरेका छन् । देशहरूले आफ्नो फाइभजी दिशानिर्देशहरूमा हुवावेलाई उल्लेख नगर्ने छनौट गरेका छन्, यद्यपि डेनमार्क, स्वीडेन र बेल्जियमलगायत धेरै युरोपेली देशहरू यस मुद्दामा अझै अनिर्णित छन् ।
तर, डच टेलिकम प्रदायक केपीएनले चिनियाँ कम्पनीलाई आफ्नो फाइभजी नेटवर्क अपग्रेडको मूल भागबाट बाहिर राखेको छ । हाल, चिनियाँ कम्पनीहरूले युरोपमा लगभग ३० प्रतिशत दूरसञ्चार प्रणालीहरू प्रदान गर्दछ र त्यहाँ कुनै सजिलो र सस्तो विकल्प छैन । तर, आशंका बढ्दै गएको छ ।
अमेरिकाले जनवरी २०२२ मा हुवावेविरुद्ध उच्च प्रोफाइल मुद्दा पर्दाफास गरेपछि, जसमा धोखाधडी, व्यापार गोप्य चोरी र इरानविरुद्ध अमेरिकी प्रतिबन्धहरू समावेश छन् । धेरैलाई डर छ कि हुवावे कम्पनी चिनियाँ सरकारबाट पर्याप्त स्वतन्त्र छैन र गुप्तचर उद्देश्यका लागि प्रयोग हुन सक्छ ।
यसअघि, अमेरिकी न्याय विभागले (२०२०) हुवावेको उपकरणको बारेमा आफ्नो राष्ट्रिय सुरक्षा चिन्ता वाणिज्य विभागलाई दिएको थियो, र अमेरिकामा उपकरणहरू कहाँ छन् भन्ने जानकारी उपलब्ध गराएको थियो । यद्यपि, ग्रामीण दूरसञ्चार कम्पनीहरूले अझै पनि उपकरण प्रतिस्थापनका लागि संघीय प्रतिपूर्तिको पर्खाइमा छन् ।
यदि अमेरिकाजस्तो विकसित देशलाई चिनियाँ टेलिकमलाई हटाउन गाह्रो भइरहेको छ भने विकासोन्मुख देशहरूका लागि यो झनै कठिन हुनेछ ।
वास्तवमा, चिनियाँ कम्पनीहरूले फाइभजी टेलिकममा विश्वव्यापी रूपमा ठूलो हिस्सा लिन विकसित र विकासशील देशहरूको वित्तीय र प्राविधिक अवरोधहरूको फाइदा उठाउँछन् ।
यसैले इटाली, रुस, अर्जेन्टिना, ब्राजिल, दक्षिण कोरिया, थाइल्याण्ड र फिलिपिन्सजस्ता देशहरूले डाटा सुरक्षासम्बन्धी चुनौतीहरूको बावजुद फाइभजी नेटवर्कहरूको लागि हुवावे प्रविधि लागू गरिसकेका छन् । नेपालपाना
सम्बन्धित खबर
