भारत र अफगानिस्तानको नयाँ सम्बन्धमा आयाम बन्दै अफगानिस्तानमा कराडौं लागत गर्दै भारत १५० परियोजना तयार
एजेन्सी । भारत र अफगानिस्तान बीच नयाँ सम्बन्ध बलियो हुदै गएको छ । जस अनुसार दुबै देशले सम्बन्धलाई नयाँ आयाम दिदैछन्। भारत र अफगानिस्तान सम्मेलनमा भारतीय प्रधानमन्त्री नरेन्द्र मोदीले अफगानिस्तानमा शहतुत डयाम निर्माणका लागि सहमति जनाएका छन् ।
यस पछि महत्वपूर्ण परियोजनाको सम्झौतामा सहमत भएका छन् । अफगानिस्तानमा डयाम बाहेक पनि परियोजनाको अतिरिक्त, भारतले ८० ्लाख मिलियन डलरको लागतमा परियोजना तयार गर्ने प्रतिबद्धता दोहोर्याएको छ। आतंकवादसँग लडिरहेको अफगानिस्तानका लागि भारतले करीव थप १ सय ५० परियोजनाहरुको घोषणा गरेको छ।
काबुल नदी घाटीमा तुती बाँध
नोभेम्बर २०२० मा विदेश मन्त्री एस जयशंकरले जेनेभा दाता सम्मेलनमा काबुल नदीमा तुती बाँध स्थापना गर्ने घोषणा गरेका थिए । यी शहतुत बाँध भारतको सहयोगमा काबुल नदीको बेसिनमा निर्माण गरिनेछ। यो बेसिन अफगानिस्तानमा पाँच मध्ये एक हो ।
अफगानिस्तानमा यो बाँध निर्माण भएपछि काबुलका जनताले पिउन र सिंचाईका लागि पानी पाउने छन। यस परियोजनाको लागत ३सय मिलियन भन्दा बढी छ। २०१२ मा, यस परियोजना अघि भएको अध्ययनमा करीव ११ मिलियन डलर खर्च भयो।
बाँध बाँधेर अफगानिस्तानका जनताले लाभान्वित हुने ।
यो बाँध ईरानी कम्पनी पोयाबले डिजाइन गरेको हो । अफगानका जल तथा ऊर्जा मन्त्रीले भने कि यो बाँध निर्माण भएपछि काबुलका २० करोड जनताले पिउने पानी पाउनेछन्। यस बाहेक चारसाईब र खैराबादको करिब जमिन सिंचाइनेछ। यसै कारण, डेसबाजका मानिसहरूले पनि पानी पाउने छन। यस बाँधको प्रमुख विशेषता यो हो कि यसले न त वातावरणलाई नोक्सान पुर्याउँछ न नदीको प्रवाहमा कुनै परिवर्तन आउँनेछ। यस बाँधले भूगर्भ पानी रिचार्ज गर्न पनि मद्दत गर्दछ ।
अफगानिस्तान सरकारका अनुसार यस परियोजनाले मुलुकमा पर्यटन प्रवर्द्धनमा पनि सहयोग पुर्याउँछ। उही समयमा, यसले व्यक्तिहरूको जीवनमा सुधार र उनीहरूको लागि रोजगारी सिर्जना गर्दछ। यस बाहेक, यसले यहाँ आउने बाढीलाई रोक्न पनि मद्दत पुर्याउँछ। अफगानिस्तानको जीडीपीमा कृषि क्षेत्रको हिस्सा बढी छ । भारतको सहयोगमा यस्तो अवस्थामा काबुल नदीमा तुती बाँधले अफगानिस्तानलाई आफ्नो भाग्य र चित्र बदल्न मद्दत गर्न सक्छ।


